Het verhaal van de ontplofte versnellingsbak kan ik gelukkig nog net op tijd toelichten, want afgelopen weekend hebben we voor de tweede dag gewerkt aan John’s 404 en de oude en nieuwe versnellingsbak omgewisseld. Tijdens de sneeuw was John aan het genieten van zijn sneeuwkettingen, zijn Unimog en het mooie winterweer. Toen hij een dame in een oude Mercedes vast zag zitten in een kleine greppel bood bij zijn hulp aan. Toen de kabel vastgemaakt was en hij rustig achteruitreed was er een soort droge knal te horen waarna er een hele poel olie onder de versnellingsbak lag. Alle versnellingen werkten nog, alleen de vierwielaandrijving niet meer. Bij nadere inspectie bleek er naast het aftapgat bij de voorwielaandrijving een gat geslagen te zijn, zo te zien van binnenuit (zie de foto hieronder, het glimmende in het gat is waarschijnlijk een kogel uit een kogellager, ontdekten we later). Na waarschijnlijk erg veel vloeken en voorzichtig naar huis rijden (zonder olie) is de Unimog geparkeerd totdat de nieuwe versnellingsbak arriveerde.

Omdat ik op dat moment al een tijdje in Canada was, al een keertje mijn motor uit mijn 404 gehaald had en wel zin had in andere wonderen der techniek dan de PC, bood ik mijn hulp aan. We hebben met zijn drieën; ik, John (die weinig van klussen aan auto’s weet en als de dood was dat het fout zou gaan) en derde 404 eigenaar Paul (die wel veel van auto’s klussen weet, nooit iets aan zijn mog gedaan heeft maar het wel gewoon probeert) gewerkt aan deze klus.
De eerste dag hebben we voor het nogal Riante huis van John de cabine eraf gehaald en de motor eruit gekregen. Het was die dag 30 graden en we hadden geen goede takel, dus daarna hebben we het voor gezien gehouden. De omschrijving van alle verwijderwerk van de cabine en motor laat ik achterwege, want dat is minder interessant.
De tweede keer troffen we het helaas minder, want het regende vrij hard. Wel was het daardoor minder warm. Alles wat ik wist van het verwijderen van de versnellingsbak was dat je de vooras naar voren moet brengen, en de achteras naar achteren. Of zoiets. Omdat Paul zoiets ook een keer gehoord had leek ons dat de beste aanpak, ook omdat we op de nieuwe versnellingsbak (1.300 US dollar, ongeveer 1.000 euro) zagen dat de assen niet in de versnellingsbak staken, maar vlak op de aansluitingen van de bak gebout zouden moeten zitten. Nadat we de voorkant van het frame opgekrikt hadden totdat de voorwielen net boven de grond hingen konden we met twee grote spanbanden de vooras een beetje naar de bumper toe trekken. Toen de rubberen hoes van de aandrijfas-buis (de buis waar de as doorheen loopt) verwijdert was, konden we het huis wat het ronde kogelgewricht op zijn plaats houd loshalen. Het spijt me dat ik geen officiële namen weet, maar voor de leken is het verhaal zo waarschijnlijk ook nog beter te volgen. Nadat de zes bouten uit het huis gehaald waren hebben we nogal wat met hamertjes moeten tikken, met de spanbanden moeten wrikken en op allerlei andere manieren proberen het huis eraf te schuiven te krijgen, wat ook lukte. Daarna een nylon vetkraag verwijdert en de aandrijfas-buis wat verder van de versnellingsbak losgetrokken met de spanbanden. We hebben overigens geen veren, dempers of wat dan ook losgemaakt van de voor of achteras, dat is allemaal blijven zitten. De aandrijfas-buis hebben we op dat punt ondersteund met een garagekrik. Vervolgens konden we goed genoeg bij de kruiskoppeling komen om de as zelf bij de aansluiting met de versnellingsbak los te maken. De zes bouten waren geborgd met van die omgevouwen metalen hoekjes, die zonder probleem teruggevouwen werden, waarna ook die boutjes eruit gingen. Daarna hebben we de hele boel wat laten zakken met de garagekrik.
De aandrijfas voor was los! Vervolgens hebben we de versnellingsbak in drie kettingen gehangen en die onder spanning gezet, waarna we aan het huis voor het kogelgewricht aan de achterkant begonnen zijn. Hiervoor zijn voor het gemak beide benzinetanks met inhoud verwijderd, omdat we geen jerrycans hadden. Dit lukte erg goed door ze, nadat ze losgemaakt waren, van onderen met een plank op te tillen. De rubberen slang tussen de tanks gaf geen kik. De rubberen hoes en het huis wat het kogelgewricht op zijn plaats houdt ging er met hetzelfde soort gemak af. Veel tikken en wrikken dus.
Daarna hebben we de versnellingsbak losgemaakt van het frame en aan voren getrokken, waardoor gemakkelijk de achteras van de versnellingsbak verwijderd kon worden. De achteras en buis hebben we met een stuk hout ondersteund, zodat die niet naar beneden viel. De bak was los!

Omdat we een aardig stevig A frame hadden is de oude versnellingsbak vervolgens opzij van de auto op de grond gezet door hem te laten zakken en naar opzij te trekken. Daarna is het koppelingshuis op de nieuwe bak gebouwd en konden we de oude bak openen om te kijken wat er mis was. In eerste instantie dachten we niets te kunnen zien, maar toen viel het ons ineens op dat het tussen-tandwiel wat de kracht van de hoofdas naar de aandrijf as voor de voorwielen brengt wat zielig op zijn asje hing. Er zat geen enkele kogel meer in het kogellager, en het tandwiel kon zo anderhalve centimeter opgetild worden. Op de foto van de versnellingsbak is het kleine tandwieltje midden-boven te zien, aan de onderzijde van het asje zie je de open ruimte met de twee banen voor de lagerkogels. Een van de eruit vallende kogels was door het tandwiel wat op de vooras aandrijving zit meegenomen, en paste blijkbaar niet tussen de behuizing en het tandwiel. Bij nader inzien was het gat ook net iets groter als een van de kogels.


Hierboven ook een foto van hoe het er allemaal zo een beetje uitzag in de regen.
De nieuwe bak hebben we teruggebouwd op dezelfde manier die het handboek omschrijft, namelijk in omgekeerde volgorde. Daarbij hebben we de aandrijfassen zelf wel voorzien van vloeibare pakking (tussen de asflens en de bak), omdat er eerst een papieren pakking had gezeten. Verder was het terugbouwen geen probleem. Veel voorzichtig wrikken, tikken, hijsen en dalen.